Czym jest ramen?
Ramen to danie wywodzące się z tradycyjnej kuchni japońskiej. Składa się przede wszystkim z pszennego makaronu, bulionu, tare (sosu), warzyw i mięsa.
Dzięki szerokiemu wyborowi dodatków ramen jest daniem-kameleonem, które można przygotować w setkach wariantów. Od cienkiego, falistego makaronu po gruby i prosty, od wołowiny lub wieprzowiny po rybę, do tego warzywa i/lub przyprawy — z łatwością skomponujesz miskę idealnie dopasowaną do swojego gustu.
Najczęściej ramen podaje się z japońskimi marynowanymi jajkami, kamaboko, takimi jak narutomaki, posiekanym szczypiorkiem, plastrami pędów bambusa, suszonymi wodorostami, kukurydzą… Inspiracji naprawdę nie brakuje! Najlepiej jeść go po japońsku: pałeczkami i łyżką.

Rodzaje ramenu
Wyróżnia się 9 głównych kategorii ramenu:
- Ramen shoyu podawany jest w bulionie na bazie kurczaka i sosu sojowego.
- Ramen shio również opiera się na bulionie drobiowym, ale doprawionym solą. To prawdopodobnie najlżejszy z bulionów.
- Ramen miso ma grubszy, bardziej sycący makaron zanurzony w bogatszym bulionie na bazie miso.
- Ramen tonkotsu. Przygotowuje się go na intensywnym, treściwym bulionie z długo gotowanych kości wieprzowych.
- Ramen tantanmen: ramen tantanmen wywodzi się z chińskiego dan dan mian z Syczuanu. Już jeden rzut oka na jego pomarańczowo-czerwonawy kolor zdradza, że to pikantny ramen. Do charakterystycznych cech tantanmen należą też olej sezamowy i mała górka mielonego mięsa na wierzchu.
- Ramen tsukemen: Tsukemen (makaron do maczania) to rodzaj ramenu, w którym makaron i zupę podaje się osobno. Aby w pełni cieszyć się tym daniem, przed każdym kęsem zanurza się makaron w gęstej zupie. Makaron tsukemen jest zwykle sprężysty i, w zależności od restauracji, podawany na zimno lub na ciepło. Bulion występuje w różnych wariantach; najczęściej jest gęsty, przypomina sos i ma bardzo intensywny smak.
- Ramen curry: Ramen curry to w gruncie rzeczy „po prostu” makaron ramen z sosem curry. Makaron bywa tu grubszy niż w innych rodzajach ramenu. Użyte curry może być łagodne i słodkawe albo pikantne, przy czym ta pierwsza wersja jest w Japonii popularniejsza.
- Maze soba: Maze (mieszana) soba zawdzięcza nazwę temu, że przed jedzeniem należy wymieszać dodatki z makaronem. W przeciwieństwie do większości rodzajów ramenu maze soba podawana jest bez zupy. W niektórych restauracjach można ją też spotkać pod nazwą abura soba (油 そ ば) lub abura ramen (油 ラ ー メ ン). „Abura” oznacza olej i odnosi się również do aromatycznego oleju używanego do przygotowania dania.
- Zimny ramen: To typowo letnie danie najczęściej nazywa się hiyashi chuka (冷やし中華). Podaje się je na zimno, z bulionem lub bez, oraz z cytrusami, takimi jak limonka, cytryna czy yuzu, które dodają mu orzeźwiającego smaku. Porcja zimnego ramenu potrafi skutecznie odwrócić uwagę od dokuczliwego japońskiego lata.

Rodzaje bulionów do ramenu
Wyróżnia się dwa główne rodzaje:
Bulion zwany Chintan (清湯、チンタン) : Chintan oznacza „klarowną zupę”, a termin wywodzi się z języka chińskiego. Odnosi się do ramenów na bazie przejrzystego bulionu, zwykle lżejszych i łagodniejszych w smaku. Do ramenów klasyfikowanych jako chintan należą shoyu ramen i shio ramen.
Bulion zwany Paitan (白湯、パイタン) : Paitan, termin również wywodzący się z języka chińskiego, oznacza „białą zupę”. Odnosi się do ramenów o mętnym, mlecznym i nieprzezroczystym bulionie – choć nie musi on koniecznie być biały. Zupa w ramenie tonkotsu jest przykładem paitan.
Pochodzenie ramenu
Choć ramen jest dziś jednym ze sztandarowych dań kuchni japońskiej, nie zawsze tak było. U swoich początków był w rzeczywistości daniem chińskim.
Przyjmuje się, że od 1635 roku Japonia zamknęła swoje granice i odrzucała niemal wszystkie wpływy zagraniczne, z wyjątkiem Nagasaki. To właśnie tam obce kultury mogły wciąż w pewnym stopniu przenikać do Japonii. Chińczycy przywieźli więc swoje zupy i makarony (nazywane wówczas champon, czyli zupą makaronową pochodzącą z Nagasaki).
Ramen narodził się tak naprawdę dopiero z połączenia chińskiej specjalności z kuchnią japońską.
A japońskie bogactwo kulinarne jeszcze nie raz potrafi zaskoczyć: każdy region Japonii ma własny, charakterystyczny ramen, odzwierciedlający lokalny klimat i otoczenie. Dziś ramen podbija coraz więcej krajów. Nic więc dziwnego, że również w okolicy można coraz częściej znaleźć niewielkie miejsca, w których warto go spróbować.
Makaron ramen a makaron udon
Makaron ramen i makaron udon są dość podobne pod względem smaku. Różnica tkwi w szczegółach: makaron udon ma od 3 do 4,5 milimetra szerokości, podczas gdy makaron ramen ma około 1,5 milimetra.

Makaron ramen przygotowuje się z mąki pszennej, soli, wody i kansui (alkalicznego składnika mineralnego), który nadaje mu charakterystyczną sprężystość i żółty kolor. Inaczej jest z makaronem udon, który nie zawiera kansui. Dlatego jest biały i prosty, a nie żółty i falisty. Udon tradycyjnie podaje się z lżejszym bulionem.
Jak gotować makaron do ramenu?
Często myślimy o ramenie jak o daniu instant: praktycznym i prostym w przygotowaniu. I rzeczywiście, ramen jest nie tylko bardzo elastyczny, ale też szybki do przyrządzenia. Na rynku znajdziesz szeroki wybór makaronów instant, niemal gotowych do jedzenia.

Wystarczy wlać wodę do pojemnika, postępować zgodnie z instrukcją gotowania, a danie będzie gotowe w kilka chwil. Bez problemu można też kupić świeży makaron w japońskich sklepach spożywczych.
Jeśli chcesz przygotować makaron samodzielnie, znajdziesz wiele stron, które krok po kroku przeprowadzą cię przez cały proces. Świeży makaron gotuje się zwykle 1–2 minuty, po czym odcedza i dodaje do bulionu. To danie naprawdę jest w zasięgu każdego!

Czym zastąpić makaron do ramenu?
Nie możesz znaleźć suszonego makaronu do ramenu? To żaden problem. Możesz użyć makaronu somen, innej japońskiej odmiany, albo makaronu ryżowego. Jeśli nie masz pod ręką żadnego z nich, tradycyjny makaron ramen może zastąpić także włoskie vermicelli.
Jak zrobić domowy ramen?
Ten artykuł nie ma na celu nauczyć cię od A do Z, jak przygotować ramen jak z restauracji (albo nawet lepszy). Chodzi raczej o wprowadzenie w temat — podobnie jak w przypadku przepisu poniżej. Bulion jest prosty, łatwy do przygotowania i opiera się na łatwo dostępnych składnikach, a mimo to ma mnóstwo smaku.
Każdy może go zrobić! Boczek wieprzowy ma sporo tłuszczu, ale nadaje zupie wspaniały smak, a ugotowane mięso samo w sobie jest świetnym dodatkiem. Wystarczy schłodzić zupę i zebrać z powierzchni nadmiar tłuszczu.
Jeśli chcesz, zastąp wieprzowinę z tego przepisu moją wieprzowiną chashu, która jest tradycyjnym dodatkiem do ramenu.

Jak wspomniałem wyżej, kombinacji smakowych bulionu może być mnóstwo. Jeśli więc chcesz eksperymentować z różnymi składnikami, śmiało. Mam nadzieję, że znajdziesz smak ramenu, który pokochasz !
Jak gotować składniki do ramenu
Oto ogólna tabela z czasem gotowania poszczególnych składników, potrzebnym do prawidłowego wydobycia z nich żelatyny.


Składniki
Solona wieprzowina
- 450 g boczku wieprzowego w całości, niepokrojonego
- 2 łyżeczki soli
Bulion
- 1.5 litra wody
- 30 g imbiru pokrojonego w plasterki
- 3 ząbki obranego czosnku
- 1 pęczek dymki
- 4 łyżki jasnego sosu sojowego
- 3 łyżki sake
- 1 łyżeczka soli
- 1 łyżka oleju sezamowego
Makaron
- 4 „wiązki” suszonego makaronu ramen
Dodatki
- Jajko na miękko, przekrojone na pół
- Kiełki soi, krótko blanszowane
- Dymka, drobno pokrojona
Instrukcje
- Natrzyj wieprzowinę solą i odstaw na całą noc do lodówki.
- Włóż do garnka wodę, imbir, czosnek, dymkę i soloną wieprzowinę, a następnie doprowadź do wrzenia na dużym ogniu.
- Zbierz z powierzchni szumowiny i inne zanieczyszczenia. Następnie przykryj, zmniejsz ogień i gotuj na wolnym ogniu przez 1 godz. 30 min–2 godz.
- Pozostaw bulion i wieprzowinę w garnku do całkowitego ostygnięcia. Przecedź, a bulion i wieprzowinę przechowuj oddzielnie.
- Schładzaj bulion w lodówce przez co najmniej kilka godzin lub przez całą noc, a następnie usuń stężały tłuszcz. Ugotowaną wieprzowinę również przechowuj w lodówce — dzięki temu później łatwiej będzie ją pokroić.
- Przygotuj też wcześniej pozostałe dodatki (jajka na miękko, blanszowane kiełki soi i pokrojoną dymkę), zanim zabierzesz się za podgrzewanie bulionu i gotowanie makaronu. Gdy makaron będzie gotowy, trzeba od razu dodać bulion i dodatki — w przeciwnym razie makaron zbyt mocno zmięknie, a na przygotowanie dodatków nie będzie już czasu.
- Doprowadź bulion do wrzenia, dodaj sos sojowy, sake, sól oraz olej sezamowy. Gotuj na bardzo małym ogniu, aż makaron będzie gotowy.
- Ugotuj suszony makaron zgodnie z instrukcją na opakowaniu. Tuż przed końcem gotowania makaronu wlej bulion do misek.
- Odcedź makaron i od razu rozłóż go do misek z bulionem.
- Na wierzchu ułóż jajko na miękko, kiełki soi, dymkę i plastry wieprzowiny.
Uwagi
Możesz też zamarynować jajka na miękko w sosie na bazie sosu sojowego, aby przygotować ajitamę.
