Hanoi zostało założone w 1010 roku, kiedy cesarz Ly Thai To przeniósł swój dwór nad brzegi Rzeki Czerwonej: 1000 lat później konfucjańska świątynia z 1070 roku stoi tu 15 minut spacerem od francuskiej opery kolonialnej ukończonej w 1911 roku.
Co zobaczyć w Hanoi? Oto moje 18 miejsc, wraz z cenami biletów, zasadami ubioru, najlepszą porą na wizytę i oszustwami, których warto unikać. Zasadniczo wystarczyły mi wygodne buty i gotowość do przechodzenia przez ruchliwe ulice, bez samochodu ani autobusu turystycznego.
- 1. Zgub się wśród 36 ulic Starej Dzielnicy
- 2. Zobacz murale na Phùng Hưng i katedrę św. Józefa
- 3. Pospaceruj po weekendowych deptakach wokół jeziora Hoàn Kiếm
- 4. Zobacz jezioro Hoàn Kiếm o świcie
- 5. Przejdź mostem Thê Húc do świątyni Ngọc Sơn
- 6. Zobacz 82 stele w Świątyni Literatury
- 7. Przejdź przed mauzoleum Hồ Chí Minha na placu Ba Đình
- 8. Zobacz dom na palach i Pagodę na Jednej Kolumnie
- 9. Zobacz Jezioro Zachodnie z pagody Trấn Quốc
- 10. Zwiedź więzienie Hoa Lo, czyli „Hanoi Hilton”
- 11. Zobacz Operę w Hanoi w Dzielnicy Francuskiej
- 12. Wypij espresso w Sofitel Legend Metropole
- 13. Przejdź od Opery na lody do Tràng Tiền
- 14. Zwiedź Muzeum Etnologii Wietnamu
- 15. Przejdź mostem Long Biên o zachodzie słońca
- 16. Zobacz wrak B-52 w jeziorze Hữu Tiệp
- 17. Zobacz posąg Trấn Vũ z brązu w świątyni Quán Thánh
- 18. Przejdź się po targu Đồng Xuân
- Kiedy jechać?
- Moje pozostałe przewodniki po Hanoi
1. Zgub się wśród 36 ulic Starej Dzielnicy
Stara Dzielnica (Phố Cổ) to kolebka Hanoi. Jej 36 ulic w 13 wieku było podzielonych między cechy, po ulicy na każdy fach: Hàng Gai dla jedwabiu, Hàng Bạc dla srebra, Hàng Mã dla wyrobów papierowych i przedmiotów obrzędowych. Większość żyje dziś z turystyki, ale na Hàng Gai wciąż sprzedaje się jedwab i ubrania szyte na miarę, a na Hàng Bạc biżuterię obok wyrobów złotniczych. Celowo zgubiłem się w zaułkach, czyli „ngõ”, które prowadzą do nieoczekiwanych krytych targów, rodzinnych warsztatów i małych buddyjskich sanktuariów nieobecnych na mapach.
Przechodzenie przez ulicę naprawdę budzi lęk: bardzo mało świateł, 10 razy więcej motocykli niż samochodów. Moja technika: iść równym tempem, bez zatrzymywania się i gwałtownych ruchów, a motocykle omijały mnie jak woda opływająca skałę. Nie biegnij, nie zastygaj w miejscu, nie szukaj kontaktu wzrokowego z kierowcami: dostosują się.
Jeśli się denerwujesz, rusz za mieszkańcem przechodzącym przez ulicę i trzymaj się obok niego od strony nadjeżdżających pojazdów, z lekko uniesioną ręką. Skrajem jezdni często łatwiej przejść niż chodnikiem zastawionym zaparkowanymi motocyklami, plastikowymi stołkami i zajętym przez ulicznych sprzedawców.
2. Zobacz murale na Phùng Hưng i katedrę św. Józefa
Na zachodnim skraju Starej Dzielnicy, przy ulicy murali Phùng Hưng, łuki starego wiaduktu kolejowego zdobią sceny z dawnego Hanoi: uliczni sprzedawcy, riksze rowerowe, dawna sieć tramwajowa. Zatrzymałem się tu na zdjęcia, z dala od tłumów na głównych ulicach handlowych.
Tuż obok katedra św. Józefa (1886), wzorowana na paryskiej Notre-Dame, ma neogotycką fasadę poczerniałą od tropikalnej pogody, która wygląda na znacznie starszą niż jej 140 lat. Okoliczne ulice, Nhà Thờ i Lý Quốc Sư, to dla mnie najlepsza sceneria w Starej Dzielnicy, by usiąść w ogródku kawiarni: wypiłem tu trà chanh (mrożoną herbatę z limonką), obserwując wieczorny tłum.
3. Pospaceruj po weekendowych deptakach wokół jeziora Hoàn Kiếm
Od piątku do niedzielnego wieczoru ulice wokół jeziora Hoàn Kiếm zamieniają się w deptaki i dla mnie to najlepszy czas na Starą Dzielnicę: rodziny, uliczni artyści, tradycyjne zabawy (przeciąganie liny, taniec z bambusowymi tyczkami), dzieci w małych samochodach elektrycznych i covery K-popu na prowizorycznych scenach zastępują motocykle. Nocny targ oferuje głównie tanie pamiątki i ubrania; poszedłem tam dla atmosfery, a jeśli twój pobyt wypada w weekend, nie przegap tych wieczorów.
Pod względem przestępstw z użyciem przemocy dzielnica jest niezwykle bezpieczna, ale drobne oszustwa są tu na porządku dziennym. Kobiety z koszami na nosidle zakładają ci swój sprzęt na ramiona do „zdjęcia”, a potem żądają 500 000 VND (około 18 €); pucybut dotyka twoich butów, gdy siedzisz w ogródku, czyści je lub podkleja bez zaproszenia, a następnie żąda wygórowanej kwoty. W przypadku rikszy rowerowej ustal cenę na piśmie, zanim wsiądziesz: „nieporozumienie” co do liczby zer to klasyka. Stanowcze i uprzejme „nie” wystarczy, a mój poradnik przygotowania podróży do Hanoi szczegółowo opisuje popularne oszustwa.
4. Zobacz jezioro Hoàn Kiếm o świcie
Jezioro Hoàn Kiếm, między Starą Dzielnicą na północy a Dzielnicą Francuską na południu, jest geograficznym i emocjonalnym centrum Hanoi. Jego nazwa, „Jezioro Zwróconego Miecza”, pochodzi z legendy o cesarzu Lê Lợi: złoty żółw przekazał mu magiczny miecz, by odparł chińskich najeźdźców w 15 wieku, a cesarz oddał mu go w wodach jeziora. Kamienna Wieża Żółwia wznosi się na małej wysepce pośrodku.
Poszedłem tam wcześnie rano, między 5:30 a 6:30, o najlepszej porze: setki mieszkańców ćwiczą tai-chi, jogę śmiechu, grają w badmintona i tańczą w grupach nad wodą, w łagodnym świetle i rześkim powietrzu, zanim pojawią się natarczywi sprzedawcy. To moja ulubiona pora w Hanoi. Po zachodzie słońca most Thê Húc i Wieża Żółwia rozświetlają się, tworząc zachwycające odbicia podczas weekendowych wieczorów bez ruchu samochodowego.
5. Przejdź mostem Thê Húc do świątyni Ngọc Sơn
Świątynia Ngọc Sơn (Świątynia Jadeitowej Góry) zajmuje wysepkę na północnym krańcu jeziora Hoàn Kiếm. Wszedłem do niej przez most Thê Húc, drewniany most pokryty czerwonym lakierem, znany ze wszystkich pocztówek z Hanoi. Świątynia jest skromna, zwiedzanie zajęło mi około 30 minut, a głównym eksponatem jest wypchany olbrzymi żółw o miękkim pancerzu, związany z legendą o mieczu. Wstęp kosztuje 30 000 VND (około 1,10 €).
Ramiona i kolana muszą być zakryte: strażnicy to sprawdzają, a koszulki bez rękawów i krótkie spodenki oznaczają kategoryczną odmowę wstępu. Czasem można pożyczyć pareo, ale lekka chusta w torbie to pewniejsze rozwiązanie. Celuj w 8:00, na otwarcie, albo w późne popołudnie, poza godzinami przyjazdów autobusów turystycznych.
Jeśli masz wybrać tylko 1 świątynię w Hanoi, rusz do Świątyni Literatury, którą uważam za znacznie bardziej imponującą i bogatszą w historię, idealną na godzinę zwiedzania. Ngọc Sơn, dogodnie położona nad jeziorem, zasługuje na krótki przystanek podczas spaceru po Starej Dzielnicy.
6. Zobacz 82 stele w Świątyni Literatury
Świątynia Literatury (Văn Miếu) to najważniejszy zabytek Hanoi: konfucjańska świątynia z 1070 roku, zbudowana za panowania cesarza Lý Thánh Tônga, w której już w 1076 roku otwarto pierwszy uniwersytet w Wietnamie, Akademię Cesarską (Quốc Tử Giám). Przez niemal siedem wieków uczeni zdawali tu egzaminy cesarskie przygotowujące do służby mandaryńskiej. Ten system merytokratyczny przypomina konkursy do francuskiej służby cywilnej.
Pięć otoczonych murami dziedzińców następuje po sobie, a każdy jest bardziej święty od poprzedniego. Na trzecim znalazłem największą atrakcję: 82 kamienne stele na rzeźbionych żółwiach, z wyrytymi nazwiskami, miejscami urodzenia i wynikami absolwentów egzaminów przeprowadzanych między 1442 a 1779 rokiem, wpisane na listę UNESCO „Pamięć Świata”. Dziedzińce są spokojne, zacienione stuletnimi drzewami, a architektura ma wyraźnie wietnamski charakter, bez dominujących wpływów chińskich.
Bez znajomości kontekstu miejsce może wyglądać jak ciąg pustych, kamiennych przestrzeni: poczytaj o nim wcześniej albo wypożycz audioprzewodnik przy wejściu. Wstęp kosztuje 30 000 VND (około 1,10 €); przyjdź o 8:00, na otwarcie, przed autokarami turystycznymi i grupami szkolnymi, i przeznacz na zwiedzanie od 45 do 60 minut. Od maja do lipca, w sezonie wręczania dyplomów, studenci w togach i biretach pozujący do zdjęć dodają miejscu energii, ale zakłócają jego spokój.
Świątynia leży około dwudziestu minut spacerem na południowy zachód od jeziora Hoàn Kiếm lub krótki przejazd taksówką. Mój poranek w zachodniej części miasta wyglądał tak: mauzoleum Ho Chi Minha przed 8:00, Pagoda na Jednej Kolumnie i dom na palach na tym samym terenie, a następnie piętnaście minut spaceru na południe do świątyni. Skończyłem około 11:00. Skromny strój wymagany w mauzoleum nadaje się też do świątyni.
7. Przejdź przed mauzoleum Ho Chi Minha na placu Ba Đình
Mauzoleum z granitu i marmuru góruje nad placem Ba Đình, gdzie Ho Chi Minh ogłosił niepodległość Wietnamu 2 września 1945 roku. Przeszedłem w podwójnym szeregu obok jego zabalsamowanego ciała, spoczywającego w szklanej trumnie przy przytłumionym świetle, w otoczeniu strażników i w całkowitej ciszy: trwało to zaledwie od pięciu do dziesięciu minut.
To jedno z nielicznych miejsc, gdzie można zobaczyć zabalsamowanego przywódcę państwa, obok Lenina w Moskwie, Mao w Pekinie i Kim Ir Sena w Pjongjangu. Jeśli ten pomysł wywołuje u ciebie dyskomfort albo obawiasz się „minuty oglądania dobrze zachowanego zmarłego”, mauzoleum z zewnątrz i zmiana warty na placu Ba Đình są warte zobaczenia, bez żadnej kolejki.
Zasady obowiązują bez wyjątków: zakryte nogi i ramiona (szorty, koszulki bez rękawów i krótkie spódnice są niedozwolone), podwójny szereg, bez nakrycia głowy i okularów przeciwsłonecznych, ręce poza kieszeniami, całkowita cisza, torby i aparaty fotograficzne w depozycie. Strażnicy upominają za najmniejsze odstępstwo: państwo wietnamskie traktuje tę wizytę jako uroczyste, niemal religijne przeżycie.
Przyjdź przed 9:00 albo przygotuj się na długą kolejkę w pełnym słońcu, bez cienia. Mauzoleum jest zamknięte w poniedziałki i piątki oraz przez kilka tygodni każdego roku (zwykle od października do listopada) z powodu zabiegów konserwujących ciało. Wstęp jest bezpłatny: nie płać nikomu, kto sprzedaje w pobliżu „bilety”, to oszustwo.
8. Zobacz dom na palach i Pagodę na Jednej Kolumnie
W ogrodach wokół mauzoleum znajdują się dwa obiekty, które uznałem za ciekawsze od samego mauzoleum. Ho Chi Minh mieszkał i pracował w domu na palach na terenie pałacu prezydenckiego, skromnym drewnianym budynku nad stawem z karpiami. Wybrał go zamiast sąsiedniego okazałego francuskiego pałacu kolonialnego, zbudowanego dla gubernatora generalnego Indochin. To zestawienie kolonialnego przepychu z dobrowolną surowością jest sednem wizyty i zrobiło na mnie ogromne wrażenie.
Pagoda na Jednej Kolumnie (Chùa Một Cột), pierwotnie wzniesiona w 1049 roku, to niewielka drewniana pagoda osadzona na pojedynczym kamiennym filarze pośrodku sadzawki z lotosami. Zaprojektowano ją tak, by przywodziła na myśl kwiat lotosu wyrastający z wody. Obecna budowla jest rekonstrukcją z 1954 roku: wojska francuskie zniszczyły oryginał podczas wycofywania się z Indochin, co pozostaje bolesnym wspomnieniem dla mieszkańców Hanoi. Odtworzona wiernie według historycznych opisów, należy do najczęściej fotografowanych zabytków stolicy. Pagoda i dom na palach znajdują się kilka kroków od mauzoleum i wydłużają zwiedzanie o około trzydzieści minut.
9. Zobacz Jezioro Zachodnie z pagody Trấn Quốc
Pagoda Trấn Quốc zajmuje niewielki półwysep na Jeziorze Zachodnim (Hồ Tây), około dwóch kilometrów na północ od Starego Miasta. Założona w VI wieku, liczy około 1 500 lat i jest najstarszą świątynią buddyjską w Hanoi: jedenastokondygnacyjna wieża w ogrodzie stup kryjących prochy zmarłych mnichów oraz drzewo Bodhi, które podobno wyrosło z sadzonki pierwotnego drzewa z Bodh Gaja w Indiach, pod którym Budda osiągnął oświecenie. Największe wrażenie zrobiło na mnie otoczenie: niemal otoczona Jeziorem Zachodnim, największym zbiornikiem wodnym Hanoi, pagoda oferuje widoki we wszystkich kierunkach, szczególnie w świetle późnego popołudnia.
Wstęp jest bezpłatny, ale pagoda jest zamknięta podczas niektórych ceremonii religijnych. Wymagany jest też skromny strój (zakryte ramiona i kolana). W połączeniu ze spacerem lub przejażdżką rowerową wzdłuż brzegów Jeziora Zachodniego pozwala spędzić spokojne pół dnia z dala od zgiełku Starego Miasta.
10. Zwiedź więzienie Hoa Lo, czyli „Hanoi Hilton”
Dla mnie więzienie Hoa Lo to miejsce w Hanoi, które najbardziej pobudza do myślenia. Zbudowane w 1896 roku przez francuską administrację kolonialną dla wietnamskich więźniów politycznych, pokazuje bez upiększeń gilotynę, kajdany na nogi, ciasne cele zbiorowe i komorę egzekucyjną. Dla francuskiego turysty to mroczna strona francuskiej obecności w Indochinach, daleka od romantycznego obrazu bulwarów i willi.
Podczas wojny w Wietnamie to samo więzienie służyło do przetrzymywania amerykańskich jeńców wojennych (w tym senatora Johna McCaina, który spędził tu pięć i pół roku). To oni nadali mu przydomek „Hanoi Hilton”. Uderzył mnie kontrast: z jednej strony naturalnej wielkości dioramy zakutych w kajdany więźniów i szczegółowo opisane metody tortur z czasów kolonialnych, z drugiej zdjęcia amerykańskich jeńców grających w siatkówkę, dekorujących choinkę czy otrzymujących pomoc medyczną. Ta różnica jest celowa, a jej dostrzeżenie stanowi sedno całej wizyty: idź tu, by zobaczyć, jak opowiada się historię, bo tutaj to propaganda jest wystawą.
Wstęp kosztuje 30 000 VND (około 1,10 €). Wypożyczyłem też audioprzewodnik za dodatkowe 50 000 do 70 000 VND (1,80 do 2,50 €), niemal niezbędny przy tak skąpych opisach. Zaplanuj od 1 godziny 30 minut do 2 godzin; przedstawienia tortur i egzekucji z czasów francuskich są dla niektórych zwiedzających trudnym przeżyciem. Więzienie znajduje się przy ulicy Hỏa Lò, kilka minut spacerem na południe od jeziora Hoàn Kiếm.
11. Zobacz Operę w Hanoi w Dzielnicy Francuskiej
Hanoi, stolica Indochin Francuskich od 1902 do 1954 roku, zachowało całą europejską dzielnicę na południe i wschód od jeziora Hoàn Kiếm. Poczułem tam dziwne déjà vu: proporcje zabudowy i żaluzjowe okiennice ulic francuskiej prowincji, ale pod tropikalnym niebem. To przeciwieństwo Starego Miasta: szerokie bulwary obsadzone drzewami, duże żółte wille zamiast domów-rur i prawdziwe chodniki, bez motocykli, przed którymi trzeba uskakiwać.
Opera w Hanoi, ukończona w 1911 roku i bezpośrednio inspirowana paryskim Palais Garnier, stoi na końcu ulicy Tràng Tiền, naprzeciw niewielkiej esplanady. Wnętrze można zobaczyć wyłącznie z biletem na spektakl, ale już sama kremowa fasada zasługuje na przystanek, zwłaszcza podczas złotej godziny. Jeśli chcesz zobaczyć salę, sprawdź „Làng Tôi” (Moja wioska), bambusowe widowisko cyrkowe wietnamskich akrobatów, wystawiane kilka razy w tygodniu, z biletami dostępnymi online.
12. Wypij espresso w Sofitel Legend Metropole
Sofitel Legend Metropole, otwarty w 1901 roku, to najsłynniejszy hotel w Hanoi i zabytek sam w sobie: biały kolonialny budynek z zielonymi okiennicami, który przenosi w inną epokę. Hol jest dostępny także dla osób, które nie nocują w hotelu. Usiadłem w La Terrasse, hotelowej kawiarni przy chodniku, na espresso w cenach Indochin Francuskich w wersji luksusowej: za napój zapłacisz od 150 000 do 200 000 VND (około 5,50 do 7,30 €). Podziemny bunkier hotelu, odkryty podczas remontu w 2011 roku, jest okazjonalnie udostępniany do zwiedzania z przewodnikiem.
13. Spacer od Opery na lody Tràng Tiền
Mój spacer zaczyna się przy Operze i prowadzi wzdłuż Ngô Quyền i Lý Thái Tổ, 2 najbardziej okazałych bulwarów kolonialnych. Przy sąsiednich ulicach mieszczą się ambasady i budynki rządowe w odrestaurowanych willach. Przeszedłem obok katedry św. Józefa, na skraju Starego Kwartału, i skończyłem na ulicy Tràng Tiền przy lodach Tràng Tiền (kem Tràng Tiền). To kultowe miejsce w Hanoi działa od 1958 i sprzedaje lody z kleistego ryżu przez małe okienko od ulicy. Zarezerwuj około 1 godziny na spokojny spacer, najlepiej wczesnym popołudniem, kiedy światło najbardziej sprzyja fotografowaniu architektury.
Jeśli znasz Phnom Penh, Ho Chi Minh lub Puducherry, ten tak zwany styl „indochiński” wyda ci się znajomy: francuski neoklasycyzm dostosowany do tropikalnego klimatu (żaluzjowe okiennice, głębokie werandy, wysokie sufity ułatwiające cyrkulację powietrza), tutaj w wyjątkowym zagęszczeniu. Budynek Narodowego Muzeum Historii, tuż obok Opery, jest jednym z jego najpiękniejszych przykładów.
14. Wizyta w Muzeum Etnologii Wietnamu
Muzeum Etnologii Wietnamu znajduje się około 7 kilometrów na zachód od Starego Kwartału. Dojedziesz tam taksówką (80 000 do 100 000 VND, czyli 3 do 3,60 € z centrum). Dla mnie to najlepsze muzeum w Hanoi i jedno z najlepszych w Azji Południowo-Wschodniej: opowiada o 54 oficjalnie uznanych grupach etnicznych Wietnamu poprzez tradycyjne domy odtworzone w naturalnej wielkości, tkaniny, przedmioty obrzędowe i filmy dokumentalne.
Największe wrażenie robi część plenerowa, gdzie wszedłem do większości domów naturalnej wielkości: domu wspólnotowego Bahnar (rông) z zawrotnie wysokim dachem krytym strzechą, domu na palach Tày, długiego domu Êdê i innych. Wewnątrz muzeum galerie przedstawiają śluby, obrzędy pogrzebowe, praktyki rolnicze i kulturę materialną zarówno wyżyn, jak i nizin; zarezerwuj 2 do 3 godzin na spokojne zwiedzanie.
Wstęp kosztuje 40 000 VND (około 1,45 €), a muzeum jest zamknięte w poniedziałki; wizytę łatwo połączyć z popołudniem nad pobliskim Jeziorem Zachodnim i przy pagodzie Trấn Quốc. Jeśli znasz inne świątynie Azji Południowo-Wschodniej, takie jak wielkie świątynie Bangkoku, docenisz zupełnie inne spojrzenie tego muzeum na kulturę wietnamską, wykraczające poza architekturę sakralną.
15. Przejście przez most Long Biên o zachodzie słońca
Most Long Biên przecina Rzekę Czerwoną około 1 kilometra na północ od Starego Kwartału. Zaprojektowany przez zakłady Daydé & Pillé (często przypisywany firmie Gustave’a Eiffla, co historycy podają w wątpliwość), został ukończony w 1903 dla francuskiej administracji kolonialnej. Wielokrotnie bombardowany podczas wojny w Wietnamie i za każdym razem odbudowywany, łączy oryginalną nitowaną stal z nowszymi betonowymi naprawami.
Przeszedłem przez niego pieszo o zachodzie słońca, w idealnym momencie. Ze środka roztacza się niesamowity widok: Rzeka Czerwona poniżej, plantacje bananowców na drugim brzegu, a od czasu do czasu pociąg na jedynym pozostałym torze.
16. Wrak B-52 w jeziorze Hữu Tiệp
W niewielkiej dzielnicy mieszkalnej około 2 kilometrów na zachód od Starego Kwartału wrak amerykańskiego bombowca B-52 wciąż spoczywa w maleńkim jeziorze, do którego wpadł podczas bożonarodzeniowych bombardowań w 1972. Powyginane blachy kadłuba i fragmenty skrzydeł pozostały tam, gdzie spadły ponad pół wieku temu, otoczone zwykłymi domami.
Nie ma tu muzeum, kasy ani oznakowania, poza skromną tablicą pamiątkową. Stałem nad brzegiem tego osiedlowego stawu i patrzyłem na wrak, podczas gdy wokół mnie toczyło się codzienne życie. Wydało mi się to surrealistyczne. Miejsce jest bezpłatne i dostępne o każdej porze, przy ulicy Hoàng Hoa Thám, niedaleko skrzyżowania z ulicą Ngọc Hà.
17. Posąg Trấn Vũ z brązu w świątyni Quán Thánh
Taoistyczna świątynia Quán Thánh, na południowym brzegu Jeziora Zachodniego, niedaleko pagody Trấn Quốc, pochodzi z czasów dynastii Lý (11 wiek). Mieści posąg Trấn Vũ, taoistycznego boga północy, z brązu. Ma on prawie 4 metry wysokości, został odlany w 1677 i waży około 4 ton: należy do najpiękniejszych odlewów z brązu w Wietnamie.
Świątynię odwiedza znacznie mniej osób niż główne zabytki, a wstęp kosztuje zaledwie 10 000 VND (około 0,36 €). Połączyłem wizytę z Trấn Quốc i spacerem wzdłuż Jeziora Zachodniego późnym popołudniem, kiedy nisko padające światło na wodzie jest najpiękniejsze, a potem zjadłem kolację w jednej z restauracji nad jeziorem.
18. Spacer po targu Đồng Xuân
Targ Đồng Xuân, na północnym krańcu 36 ulic, to największy kryty targ Starego Kwartału. Na parterze prowadzi się sprzedaż hurtową (ubrania, tkaniny, artykuły gospodarstwa domowego), mało ciekawą dla kogoś, kto tylko tu zagląda; wszedłem na wyższe piętra, bardziej interesujące, podobnie jak okoliczne ulice: suszona żywność, przyprawy, tradycyjne leki i przybory kuchenne.
W weekendowe wieczory nocny targ rozstawiający się na ulicach wokół Đồng Xuân przypomina bardziej lokalny festyn niż atrakcję turystyczną, ze stoiskami z jedzeniem i tanimi artykułami ciągnącymi się przez kilka ulic. Poszedłem tam dla atmosfery i na miskę bún chả przy jednym z okolicznych stoisk; jeśli chodzi o zakupy, nie znalazłem nic przydatnego do przywiezienia.
Gotuję też phở w domu, a mój przepis na phở znajdziesz tutaj. Pozostałe dania kuchni wietnamskiej przedstawiam na poświęconej jej stronie.
Kiedy jechać?
Przy wyborze dni pamiętaj: mauzoleum jest zamknięte w poniedziałki i piątki oraz przez kilka tygodni w roku (zwykle od października do listopada), Muzeum Etnologii w poniedziałki, a ulice wokół jeziora Hoàn Kiếm są przeznaczone wyłącznie dla pieszych tylko od piątku do niedzielnego wieczoru. Od maja do lipca sezon uroczystości wręczenia dyplomów zapełnia Świątynię Literatury.
Pogrupowałem miejsca według dzielnic: mauzoleum i Świątynia Literatury rano, dzielnica francuska, a potem przejazd taksówką nad Jezioro Zachodnie po południu oraz cały dzień na Stary Kwartał. Ten dzień zaczyna się nad jeziorem o świcie (5:30 do 6:30) i w Ngọc Sơn o 8:00, potem prowadzi przez 36 ulic z przystankiem na kawę jajeczną w Café Giảng, miejscu narodzin tego napoju, albo w bardziej kameralnym Café Đinh, z małym balkonem nad jeziorem, do którego dociera się wąską uliczką.
Po obiedzie czas na Hoa Lo, potem trà chanh przy stoliku na zewnątrz w pobliżu katedry św. Józefa i deptak wokół jeziora, jeśli akurat jest weekend. Mój zestaw: chusta w torbie, audioprzewodnik w Hoa Lo i gotowość do wstania przed świtem.
Moje pozostałe przewodniki po Hanoi
Mój przewodnik po atrakcjach Hanoi proponuje trasy łączące zabytki, wycieczki kulinarne i jednodniowe wypady. Na nocleg Stary Kwartał i dzielnica francuska to 2 najlepsze bazy, bo do każdego ważniejszego miejsca można dojść pieszo lub szybko dojechać taksówką: porównuję je w artykule gdzie nocować w Hanoi. Podczas spacerów między świątynnymi dziedzińcami a kolonialnymi fasadami Hanoi przypominało mi rytm zwiedzania miejsc związanych z kulturą Bali lub wycieczek historycznych po okolicach Phuket, tylko w bardziej zwartej i miejskiej scenerii. Informacje o lotach, noclegach i budżecie znajdziesz w moim pełnym przewodniku po Hanoi.
