Tamari (lub tamari shoyu) to japoński sos na bazie fermentowanej soi. Ma gęstszą konsystencję i bardziej zrównoważony smak niż chiński sos sojowy, co czyni go dobrym wyborem na dip. Jest również wegański i bezglutenowy. Używaj tamari prosto z butelki, aby dodać soli, umami i dodatkowych składników odżywczych do swoich potraw.
Czym jest sos tamari?
Być może myślisz, że sos sojowy to jedna, konkretna przyprawa, ale w całej Azji istnieją dziesiątki różnych rodzajów sosów na bazie soi, każdy o nieco innym smaku, kolorze i konsystencji.
Sos tamari jest jednym z nich i ma swój własny, wyraźny smak, głównie dlatego, że jest wytwarzany inaczej niż wszystkie pozostałe sosy sojowe. Sos tamari jest wyciskany z płynu, który wypływa z pasty miso (fermentowanej pasty sojowej) w miarę jej dojrzewania. Sos sojowy natomiast składa się z fermentowanej i naparzanej mieszanki soi, pszenicy i innych zbóż. Tamari jest często nieco droższe niż sos sojowy.

Różnica między sosem sojowym a sosem tamari
O ile liczne odmiany sosu sojowego spotykane są w całej Azji, o tyle sos tamari jest typowo japoński. Ale największą różnicą między tamari a innymi sosami sojowymi jest to, że tamari najczęściej wytwarzane jest bez pszenicy, podczas gdy sos sojowy zazwyczaj zawiera pszenicę (nawet do 50% całkowitego składu).
Sos tamari zawiera też mniej składników niż sos sojowy, składa się bowiem jedynie z wody, soi i soli. Lista składników na typowej butelce sosu sojowego zazwyczaj zawiera pszenicę oraz konserwant, taki jak benzoesan sodu. Ta różnica w składnikach nadaje tamari bogatszy smak, gęstszą konsystencję i ciemniejszą barwę niż tradycyjny chiński sos sojowy.
Możesz zastąpić sos tamari sosem sojowym i odwrotnie, ale po obu stronach pojawiają się nieco inne smaki.
Jak używać sosu tamari?
Ze względu na konsystencję i zrównoważony smak tamari, idealnie nadaje się ono do stosowania jako dip. Tamari jest tak naprawdę lepszym dipem do sushi niż sos sojowy, ponieważ nie zdominuje ryby słonym smakiem.

Możesz również dodawać tamari do zup, gulaszy, marynat, dań smażonych na patelni oraz azjatyckich sosów, albo używać go prosto z butelki jako przyprawy do makaronów, pierożków, ryb (zwłaszcza surowych, jak sashimi) i tofu.
Użyj go na przykład w moim sosie yakitori lub w marynacie do szaszłyków z kurczaka teriyaki
Sos tamari (z odrobiną cukru) jest również popularną przyprawą do prażonych orzechów i suszonych owoców, w szczególności migdałów.
Jaki smak ma sos tamari?
Sos tamari smakuje jak mniej słony i bardziej niuansowany sos sojowy, ze względu na 100% zawartość soi. Pszenica w tradycyjnym sosie sojowym może nadawać ostry, niemal octowy posmak, którego w tamari brakuje.
Zamiast tego tamari jest pełne umami. To bogaty, wyrazisty i „apetyczny” smak obecny w wołowinie, podsmażonych grzybach, przecierze pomidorowym, dojrzewających serach i suszonych rybach, który można wykorzystać, aby dodać „mięsny” smak potrawom wegetariańskim i wegańskim.

Gdzie kupić sos tamari?
Ponieważ kuchnia azjatycka stała się w ostatnich latach bardzo modna, łatwiej jest kupić cały szereg azjatyckich składników, w tym sos tamari.
Powinieneś być w stanie znaleźć tamari w szklanych butelkach (lub dużych plastikowych dzbanach na wagę) w sekcji azjatyckiej/międzynarodowej dobrze zaopatrzonego supermarketu, obok sosu sojowego. Jeśli Twój lokalny supermarket go nie ma, udaj się do sklepu z żywnością azjatycką, międzynarodową lub do sklepu ze zdrową żywnością, albo zamów go online na Amazonie.
Niemal wszystkie odmiany tamari sprzedawane w Europie są bezglutenowe, choć mogą jeszcze zawierać śladowe ilości pszenicy. Tamari, które znajdziesz, prawdopodobnie będzie oznaczone jako bezglutenowe, a więc bezpieczne dla każdego, kto stosuje dietę bezglutenową.
Jednak zwykłe tamari marki Kikkoman nie jest bezglutenowe.
Jak przechowywać sos tamari?
Przechowuj sos tamari w jego oryginalnej butelce w chłodnym, suchym i ciemnym miejscu, takim jak kuchenna szafka. Nie wymaga przechowywania w lodówce, ale nie straci żadnego smaku, jeśli będzie trzymane w lodówce. Otwarte butelki tamari można przechowywać w nieskończoność, o ile są dobrze zamknięte.
