Tay sarı köri ezmesi nedir?

Tay sarı köri ezmesi nedir? 

Sarı köri ezmesi, vazgeçilmez malzemelerden biridir; Tayland mutfağında ve Güneydoğu Asya’nın diğer mutfaklarında yaygın olarak kullanılır. kırmızı köri ezmesi ve yeşil köri ezmesi gibi, köriler, çorbalar, sote yemekler ve marinadlar gibi birçok yemeğe lezzet katmak için kullanılan baharatlı ve aromatik bir ezmedir.

Zerdeçal, karabiber, sarı ya da kırmızı acı biber, galangal (zencefile benzeyen bir köksap), limon otu, kişniş, kimyon ve daha birçok malzemenin karışımından yapılır. Bu pürüzsüz ve mutfakta kullanımı pratik ezmeyi elde etmek için tüm malzemeler iyice öğütülür. 

Tay sarı köri ezmesinin kökeni 

Sarı köri ezmesi gerçekten de Tayland kökenlidir; Tay usulü tavuk körisi gibi birçok geleneksel yemekte kullanılır. Tay sarı körisi, aslında özellikle Hintli ve Arap tüccarlar aracılığıyla bölgeye gelen çeşitli baharatların bir karışımıdır. 

Sarı köri ezmesinin başlıca malzemelerinden biri olan zerdeçal, Hindistan kökenlidir ve binlerce yıldır Hint mutfağında kullanılmaktadır. Bu karışımın bir diğer temel malzemesi olan kimyon ise Akdeniz havzası kökenlidir.

İlginç bilgi: Kimyon, mutfaktaki kullanımının yanı sıra uzun süre Mısır’da firavunların mumyalanmasında da kullanılmıştır. Daha sonra Güneydoğu Asya’ya ulaşmış ve Hint mutfağında da yaygın biçimde yer bulmuştur.

Sarı köri ezmesini oluşturan malzemelerin çoğu, dönemin baharat ticareti sayesinde farklı coğrafyalardan gelmiştir; ancak ezmenin kendisi bütünüyle Tayland’a özgü bir hazırlıktır.

Tay sarı körisinin tadı

Sarı köri ezmesi baharatlı, hafif tatlı ve çok az ekşimsi bir tada sahiptir. Zerdeçal, sarı köri ezmesine karakteristik rengini ve yumuşak, topraksı aromasını verir.

Kişniş damağa ferahlık katar. Limon otu limonu andıran narenciye notaları eklerken, acı biber tozu belirgin baharatlı ve sıcak karakterini kazandırır.

Karışımı inceltmek ve lezzetini yumuşatmak için hindistancevizi sütü de sıkça eklenir. Kısacası, birbiriyle çok uyumlu tatları buluşturan egzotik bir ezmedir!

Sarı köri, yeşil köri ve kırmızı köri arasındaki fark nedir? 

Bazı malzemeleri ortak olsa da, renk, lezzet ve kullanım açısından aralarında belirgin farklar vardır. Genellikle yeşil köri ezmesinin en acı olanı olduğu söylenir; ancak bu biraz da kişisel damak zevkine bağlıdır.

Taze yeşil biberlerle hazırlandığı için, karakteristik baharatlı lezzetinin yanı sıra canlı yeşil bir renge sahiptir. Kırmızı köri ezmesi ise genellikle biraz daha yumuşaktır ve koyu kırmızı rengini, yapımında kullanılan kırmızı biberlerden (veya acı biber tozundan) alır.

Bu iki ezmeyi et, kümes hayvanları, deniz ürünleri ve hatta erişte yemeklerinde rahatlıkla kullanabilirsiniz (Tay usulü kırmızı körili erişte tarifini deneyin!).

Sevilen sarı köri ezmesine gelince, genellikle bu üç köri ezmesi arasında en yumuşak olanıdır. Bunun nedeni, yapımında oldukça hafif bir baharat olan zerdeçalın kullanılmasıdır. Bu yüzden daha çok sebzeler ve daha hafif etlerle hazırlanan yumuşak köri yemeklerinde tercih edilir.

Mutfakta Tay sarı köri ezmesi

Tayland mutfağının temel malzemelerinden biri olan sarı köri ezmesi, birçok yemeğe derinlik ve karakter kazandırır. Erişte, pilav ya da sotelenmiş sebzelerle harika uyum sağlar; kısacası son derece çok yönlü bir malzemedir. 

Bir tarif önerisi mi? Tay sarı körili erişte. Damak zevkinize göre köri ezmelerini birbirinin yerine kullanabileceğinizi unutmayın. Daha hafif bir erişte yemeği istiyorsanız, kırmızı köri ezmesi yerine sarı köri ezmesi tercih edin. 

Tayland mutfağında sarı köri ezmesi, tavuk körilerinde de sıkça kullanılır. Köri ezmesini tavuk parçaları, sebzeler ve hindistancevizi sütüyle birlikte kısa süre kavurmanız yeterlidir. Yemeğinizi pirinç ile servis edin; hepsi bu kadar!

Sarı köri ezmesinin kümes hayvanlarıyla ne kadar iyi uyum sağladığını fark edeceksiniz; bu yüzden tavuklu tariflerde denemeler yapmaktan çekinmeyin. Bir başka seçenek olarak, salata soslarına ve marinadlara biraz sarı köri ezmesi ekleyerek onlara hafif bir baharat dokunuşu katabilirsiniz. Bir diğer fikir de, pad thai sosuna az miktarda eklemektir.

Tay sarı köri ezmesinin yerine ne kullanılabilir? 

Sarı köri ezmesi bulamıyorsanız (gerçi artık buna pek rastlanmıyor), doğrudan köri tozu kullanabilirsiniz. Biraz taze zencefil eklediğinizde karışım, köri ezmesine oldukça yaklaşır. 

Rafta bunların hiçbiri yok mu? Sarı köri ezmesi yerine doğrudan kırmızı köri ezmesi veya yeşil köri kullanabilirsiniz. Ancak bunların, sarı köriye göre belirgin biçimde daha acı olacağını unutmayın! Her şey damak zevkinize ve hazırladığınız tarife bağlı.

Tay sarı köri ezmesi nerede bulunur? 

Tayland mutfağında yaygın olarak kullanılan bir malzeme olduğu için, sarı köri ezmesi çoğu Asya marketinde bulunabilir.

Ayrıca bazı büyük süpermarketlerde de bulunabilir. Yaşadığınız yerdeki mağazada bulamazsanız, Asya mutfak malzemeleri satan uzman internet sitelerinden sipariş verebilirsiniz. Yine de satın almadan önce, tazeliğinden emin olmak için köri ezmesinin son kullanma tarihini mutlaka kontrol edin.

Tay sarı köri ezmesi nasıl saklanır? 

Sarı köri ezmesini, tazeliğini ve aromasını koruması için buzdolabında, hava geçirmez bir kapta saklayın. Bu şekilde 2 ila 3 hafta, hatta daha da uzun süre dayanabilir; yine de en doğrusu kavanozun üzerindeki son kullanma tarihini kontrol etmektir. Ev yapımıysa yaklaşık 1 hafta içinde tüketin.