Sesamolie is een bakolie op basis van sesamzaadjes die zeer geliefd is in de Aziatische keuken. Er bestaan meerdere varianten, gemaakt van geperste of geroosterde zaadjes, en ze worden op verschillende manieren gebruikt in de Chinese, Japanse en Koreaanse keuken, en zelfs in het Midden-Oosten.
Lichte sesamolie wordt doorgaans gebruikt als neutrale bakolie, terwijl geroosterde sesamolie wordt ingezet als krachtig aroma in sauzen, soepen en andere gerechten.
De verschillende soorten sesamolie
Geroosterde sesamolie staat ook bekend als donkere, zwarte of Aziatische sesamolie. De lichtbruine tot donker roodbruine olie wordt gemaakt van geroosterde sesamzaadjes en heeft een zeer krachtig aroma en smaak.
Geroosterde sesamolie (kopen op Amazon)
Sesamolie wordt vaak gebruikt als afwerkolie, die een nootachtige smaak toevoegt aan een warm of koud gerecht.
In de regel geldt: hoe donkerder de geroosterde sesamolie, hoe sterker de smaak.
Lichte sesamolie, ook wel witte of naturel sesamolie genoemd, heeft een lichte kleur. Ze wordt gemaakt van “rauwe” sesamzaadjes, wat een olie oplevert die bruikbaar is op hoge temperatuur en een mildere smaak heeft.
Lichte sesamolie (kopen op Amazon)
Koudgeperste sesamolie wordt gemaakt zonder warmte of chemische stoffen. Ze wordt gewaardeerd om haar zuiverheid en is te vinden in biowinkels.
Er zijn ook gemengde oliën verkrijgbaar, waarbij geroosterde sesamolie wordt gecombineerd met andere oliën. Het resultaat is een goedkoper alternatief met een minder intense smaak, maar dat toch die lekkere sesamsmaak geeft
Hoe kook je met sesamolie?
Lichte sesamolie kun je een beetje gebruiken zoals zonnebloemolie of plantaardige olie. Omdat ze een vergelijkbare neutrale smaak heeft en hoge temperaturen kan verdragen, kun je haar gebruiken om te frituren of te roosteren.
Gebruik ze om te roerbakken, of overal waar een olie met een min of meer neutrale smaak nodig is.
Geroosterde sesamolie gebruik je daarentegen beter bij bereidingen op lage temperatuur of voeg je op het einde of na het koken toe. Maar er is geen vaste regel en zo komt ze bijvoorbeeld in de marinade van mijn Maleisisch gefrituurd varkensvlees
Zwarte sesamolie kun je gebruiken om op laag of middelhoog vuur te koken (niet om te frituren), maar ze verliest doorgaans een deel van haar smaak als ze te lang of op hoog vuur wordt verhit.
Toch is haar rookpunt of “smoke point” relatief hoog, namelijk 232 graden. Ze wordt vaak gebruikt om gerechten zoals soepen en roerbakgerechten na het koken te besprenkelen. Ze kan worden gebruikt in vinaigrettes, marinades en sauzen.
Hoe smaakt sesamolie?
Lichte sesamolie heeft een neutrale oliesmaak en gaat gemakkelijk op in elk gerecht.
Geroosterde sesamolie wordt gewaardeerd om haar rijke, nootachtige smaak. Ze heeft een heel kenmerkend aroma van geroosterde sesam en voegt een flinke smaaktoets toe aan recepten. Let op dat je ze niet overmatig gebruikt, want dan riskeer je de andere ingrediënten van het recept volledig te overheersen.
Waar koop je sesamolie?
Geroosterde sesamolie vind je doorgaans in de Aziatische afdeling van grote supermarkten. Ze wordt vaak per stuk verkocht in glazen of plastic flessen, maar je kunt ze soms in veel grotere verpakkingen vinden, vooral in winkels met onverpakte producten.
Voor meer keuze bezoek je een Aziatische markt, waar je doorgaans enkele merken met lichte sesamolie kunt vinden. Zoek naar een olie die voor 100% uit sesam bestaat (niet gemengd) en, voor geroosterde sesam, een donkerdere kleur staat doorgaans gelijk aan een sterkere smaak.
Hoe bewaar je sesamolie?
Sesamolie heeft over het algemeen een zeer lange houdbaarheid en kan worden bewaard in haar originele fles, met de dop goed dichtgedraaid, op een koele en donkere plaats.
Lichte sesamolie bewaar je het best op kamertemperatuur en blijft tot een jaar goed.
Geroosterde sesamolie heeft een iets kortere houdbaarheid, maar blijft toch enkele maanden goed onder ideale omstandigheden.
Je kunt ze ook in de koelkast bewaren, waardoor haar levensduur verlengt. De olie zal iets dikker zijn wanneer ze koud is, maar nog steeds heel gemakkelijk uit te schenken.
Is sesamolie goed voor de gezondheid?
De zaadjes komen van de sesamplant (Sesamum indicum). De zaadjes zelf zijn rijk aan eiwitten en B-vitamines, maar sesamolie bevat geen eiwitten en evenmin veel essentiële vitamines en mineralen.
Ze behoudt echter wel de vetzuren en antioxidanten, waaronder vitamine E en fytosterolen.
Men gaat ervan uit dat sesamolie aanzienlijke gezondheidsvoordelen heeft, zoals het leveren van hartgezonde vetten, het verminderen van ontstekingen en het beschermen van de huid tegen de zon.
Voedingswaarde van sesamolie
Eén eetlepel sesamolie bevat de volgende elementen :
- Calorieën: 120
- Eiwit : 0 gram
- Vet: 14 gram
- Koolhydraten: 0 gram
- Vezels: 0 gram
- Suiker: 0 gram
Sesamolie bevat ook omega-3- en omega-6-vetzuren, die beide meervoudig onverzadigde vetten zijn. Het zijn allebei essentiële vetzuren die helpen verschillende ziekten te voorkomen, met name hartziekten en kanker. Ze helpen ook de immuunfunctie te verbeteren.
Voordelen van sesamolie
Sesamolie zit boordevol antioxidanten. Naast vitamine E en fytosterolen bevat ze lignanen, sesamol en sesaminol. Deze stoffen helpen vrije radicalen in je lichaam te bestrijden, wat je risico op het ontwikkelen van chronische ziekten kan verkleinen.
De mogelijke gezondheidsvoordelen van sesamolie zijn:
Hartgezondheid
Sesamolie heeft een zeer evenwichtige verhouding van omega-3-, omega-6- en omega-9-vetzuren. Omega-3 en omega-6 zijn meervoudig onverzadigd, terwijl omega-9-vetzuren enkelvoudig onverzadigd zijn. De literatuur toont aan dat een voedingspatroon met deze gezonde vetten je risico op het ontwikkelen van een hartziekte verlaagt.
Sommige studies tonen aan dat het consumeren van sesamolie kan helpen om je LDL-cholesterol en je triglyceriden te verlagen, die een rol spelen bij de bescherming van je hart.
Verminderde ontsteking
Veel culturen hebben sesamolie in de traditionele geneeskunde gebruikt als ontstekingsremmer. De traditionele Taiwanese geneeskunde gebruikte ze om gewrichtspijn, kiespijn, snijwonden, schaafwonden, premenstruele krampen enzovoort te behandelen.
Hoewel er meer onderzoek nodig is, tonen sommige studies in hun beginfase aan dat sesamolie doeltreffend zou zijn om ontstekingsmarkers te verlagen.
Het bloedsuikergehalte
Sesamolie kan helpen om de bloedsuikerspiegel te reguleren. Een studie toonde aan dat volwassenen die sesamolie innamen een verlaagde nuchtere bloedsuikerspiegel hadden (je bloedsuiker na een nacht slapen) en ook een lagere hemoglobine A1c (je gemiddelde bloedsuiker over de afgelopen twee tot drie maanden).
