{"id":146084,"title":"Kompletny przewodnik po japo\u0144skich donburi","modified":"2026-06-17T16:05:15+02:00","plain":"Gyudon, katsudon, kaisendon\u2026 Czy zauwa\u017cy\u0142e\u015b t\u0119 ma\u0142\u0105 sylab\u0119 \u201edon\u201d, kt\u00f3ra tworzy ca\u0142e bogactwo i r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 da\u0144 \u201edonburi\u201d? W Japonii istnieje bowiem niewiarygodna gama przepis\u00f3w na donburi, gdzie jest ono zreszt\u0105 uwa\u017cane za podstawowe danie kuchni japo\u0144skiej. Ale co dok\u0142adnie oznacza s\u0142owo donburi? \n\n\n\nKatsudon to jedno z moich ulubionych donburi\n\n\n\nCzym w\u0142a\u015bciwie jest donburi? \n\n\n\nW j\u0119zyku japo\u0144skim \u201edonburi\u201d, czasem skracane do \u201edon\u201d, oznacza przede wszystkim du\u017c\u0105 misk\u0119. Zatem po prostu naczynie. Czasami spotkamy si\u0119 z okre\u015bleniem \u201edonburi-mono\u201d, oznaczaj\u0105cym \u201eco\u015b w misce\u201d. I w\u0142a\u015bnie tu zaczyna si\u0119 robi\u0107 ciekawie! \n\n\n\nDonburi jako danie sk\u0142ada si\u0119 z bia\u0142ego ry\u017cu, urozmaiconego r\u00f3\u017cnorodnymi rodzajami mi\u0119sa, od kurczaka po wieprzowin\u0119, a tak\u017ce tempur\u0119, a nawet ryb\u0119 czy ikr\u0119\u2026 Znajdziemy w nim r\u00f3wnie\u017c warzywa i jajka w koszulce, a wszystko duszone w sosie, takim jak mirin czy dashi. \n\n\n\nUwaga, nie nale\u017cy go myli\u0107 z takikomigohan, kt\u00f3rego pi\u0119knym przyk\u0142adem jest mame gohan. Tutaj ry\u017c gotuje si\u0119 osobno\n\n\n\nIstnieje wiele wersji przepis\u00f3w, opartych na porze roku, regionie, z kt\u00f3rego pochodz\u0105, lub u\u017cytych sk\u0142adnikach. Rozpoznasz je dzi\u0119ki s\u0142ynnemu sufiksowi \u201edon\u201d. Oczywi\u015bcie niekt\u00f3re przepisy s\u0105 bardziej popularne ni\u017c inne, jak butadon, katsudon, gyudon czy oyakodon\u2026 Mimo to jest to danie, kt\u00f3re mo\u017cna dostosowa\u0107 na sw\u00f3j spos\u00f3b. W Japonii takie osobiste modyfikacje maj\u0105 nawet swoj\u0105 nazw\u0119: \u201ep\u00e2sonaru-don\u201d, czyli \u201epersonal-don\u201d po angielsku! \n\n\n\nS\u0142ynne gyudon\n\n\n\nCiekawostka: poniewa\u017c donburi nie jest poj\u0119ciem jasno zdefiniowanym, \u201eOg\u00f3lnojapo\u0144skie Stowarzyszenie Donburi\u201d (All Japan Donburi Union) zadekretowa\u0142o, \u017ce miska donburi musi mie\u0107 promie\u0144 powy\u017cej 15 centymetr\u00f3w, wysoko\u015b\u0107 pi\u0119ciu centymetr\u00f3w i zawiera\u0107 dodatek na ry\u017cu. Bardzo technicznie, powiecie. Niemniej jednak nie jest to oficjalna ani sztywna regu\u0142a. Je\u015bli miska ry\u017cu jest mniejsza i bez wielu dodatk\u00f3w, nadal mo\u017ce by\u0107 uznana za donburi. To w\u0142a\u015bnie czyni to danie tak wszechstronnym! \n\n\n\nSk\u0105d pochodzi donburi? \n\n\n\nPochodzenie donburi si\u0119ga okresu Muromachi, datowanego na lata 1330\u20131570. W tamtych czasach nazywano je \u201ehouhan\u201d. By\u0142a to w\u00f3wczas miska ry\u017cu pokryta warzywami i polana bulionem. Na tym etapie nie zawiera\u0142a jeszcze mi\u0119sa. \n\n\n\n\u00d3wczesne donburi by\u0142o daniem wegetaria\u0144skim, kt\u00f3re podawano w \u015bwi\u0105tyniach. Dopiero kilka stuleci p\u00f3\u017aniej, pocz\u0105wszy od 1603 roku (okres Edo), kilka wyspecjalizowanych w tym restauracji zacz\u0119\u0142o serwowa\u0107 danie, kt\u00f3re nazwa\u0142y \u201edonburi\u201d. B\u0119d\u0105c jednocze\u015bnie syc\u0105cym, pokrzepiaj\u0105cym, ale przede wszystkim tanim daniem, donburi szybko zyska\u0142o ogromn\u0105 popularno\u015b\u0107 w dawnym Tokio. Tym bardziej, \u017ce by\u0142o szybkie w przygotowaniu i spo\u017cyciu!\n\n\n\nDonburi w takiej postaci, jak\u0105 znamy dzisiaj, mia\u0142o si\u0119 narodzi\u0107 na pocz\u0105tku XIX wieku. By\u0142a to miska ry\u017cu podawana z grillowanym w\u0119gorzem i wzbogacona sosem sojowym (kt\u00f3ra dzi\u015b nosi nazw\u0119 unadon). Z biegiem lat urozmaicano sk\u0142adniki i dodatki, co nadaje wsp\u00f3\u0142czesnemu donburi jego wyj\u0105tkowo\u015b\u0107 i bogactwo. \n\n\n\nOyakodon to donburi o kontrowersyjnej nazwie\u2026 dowiedz si\u0119 dlaczego, czytaj\u0105c po\u015bwi\u0119cony mu artyku\u0142\n\n\n\nJak je\u015b\u0107 donburi? \n\n\n\nW wi\u0119kszo\u015bci japo\u0144skich restauracji donburi podaje si\u0119 z ma\u0142\u0105 zup\u0105 miso i kilkoma dodatkami, takimi jak nori, ziarna sezamu, marynowany imbir czy shichimi togarashi. \n\n\n\nDonburi pozostawia si\u0119 przykryte pokrywk\u0105, z jednej strony po to, by jak najd\u0142u\u017cej zachowa\u0107 ciep\u0142o dania, ale r\u00f3wnie\u017c po to, by sk\u0142adniki mog\u0142y dobrze przesyci\u0107 si\u0119 nawzajem swoimi smakami. Japo\u0144czycy tradycyjnie jedz\u0105 donburi pa\u0142eczkami, ale w przypadku niekt\u00f3rych przepis\u00f3w nie nale\u017cy wyklucza\u0107 \u0142y\u017cki. \n\n\n\nDonburi a bibimbap \u2014 jaka jest r\u00f3\u017cnica? \n\n\n\nCho\u0107 mowa o dw\u00f3ch daniach z miski ry\u017cu wzbogaconej dodatkami, donburi i bibimbap nale\u017cy rozr\u00f3\u017cnia\u0107. Przede wszystkim bibimbap pochodzi z Korei, podczas gdy donburi wywodzi si\u0119 z Japonii. Nast\u0119pnie wersja korea\u0144ska podawana jest z gochujang, fermentowan\u0105 past\u0105 z czerwonej papryki, a dno miski wy\u015bciela warstw\u0105 ugotowanego ry\u017cu. \n\n\n\nM\u00f3j przepis na bibimbap\n\n\n\nPowiecie, \u017ce bardzo przypomina to r\u00f3wnie\u017c poke bowl. Pud\u0142o. To ostatnie jest hawajskim daniem pierwotnie na bazie surowej ryby. Podaje si\u0119 je na zimno, podczas gdy jego japo\u0144ski odpowiednik serwowany jest na ciep\u0142o. \n\n\n\nJakie s\u0105 r\u00f3\u017cne rodzaje donburi?\n\n\n\nJak ju\u017c kr\u00f3tko wspomnia\u0142em, istnieje wiele rodzaj\u00f3w donburi, z kt\u00f3rych niekt\u00f3re s\u0105 bardziej popularne ni\u017c inne. \n\n\n\nW\u015br\u00f3d nich mo\u017cna wyr\u00f3\u017cni\u0107 oyakodon, z\u0142o\u017cone z kurczaka i jajek oraz wzbogacone dashi, jego kuzyna tanindon z jajkami i wo\u0142owin\u0105, tokashi butadon na bazie grillowanej wieprzowiny, katsudon, kt\u00f3re zawiera panierowany i sma\u017cony kotlet z wieprzowiny tonkatsu, ale tak\u017ce gyudon z plasterkami wo\u0142owiny, unagidon z grillowanym w\u0119gorzem, kaisendon spo\u017cywane na zimno z sashimi, tendon z tempur\u0105, magurodon z surowym marynowanym tu\u0144czykiem posypanym nori, soboro don na bazie mielonego mi\u0119sa\u2026 Warto wiedzie\u0107, \u017ce lista nie jest wyczerpuj\u0105ca, jest co\u015b dla ka\u017cdego.  \n\n\n\nPoza tym jest to danie bardzo proste do przygotowania w domu. Je\u015bli masz resztki mi\u0119sa i kilka warzyw (cebul\u0119, pieczarki, marchew\u2026), pozostanie ci ju\u017c tylko ugotowa\u0107 ry\u017c i wybra\u0107 sos, kt\u00f3ry by\u0107 mo\u017ce pozwoli ci stworzy\u0107 w\u0142asne \u201ep\u00e2sonaru-don\u201d! \n\n\n\nW\u015br\u00f3d niezb\u0119dnych sos\u00f3w masz do wyboru sos sojowy, mirin i dashi, je\u015bli chcesz pozosta\u0107 w kuchni japo\u0144skiej. Je\u015bli chodzi o rodzaj ry\u017cu, najcz\u0119\u015bciej w donburi u\u017cywa si\u0119 japoniki, poniewa\u017c jest kleisty i lekko s\u0142odki. \n\n\n\nNajnowsze przepisy na donburi na stronie\n\n\n\n\n\n    \nAutentyczny Tokashi butadon \u2013 donburi z wieprzowin\u0105\n\n4.95\/5 (19)\n20 minuty minuty\n\n\n    \nGyudon \u2013 japo\u0144ska miska ry\u017cu z wo\u0142owin\u0105\n\n4.95\/5 (60)\n20 minuty minuty\n\n\n    \nOyakodon \u2013 japo\u0144ska miska ry\u017cu z kurczakiem i jajkiem\n\n4.87\/5 (59)\n20 minuty minuty\n\n\n    \nAutentyczny japo\u0144ski katsudon\n\n4.94\/5 (29)\n40 minuty minuty\nCharger plus","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/146084","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=146084"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/146084\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12360"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=146084"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=146084"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marcwiner.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=146084"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}